بأمر اللّه « 1 » رسانيد . القائم بأمر اللّه ، سالم را از امارت صقلّيه معزول كرد و ديگرى را به جاى او نصب فرمود . هم در زمان حكومت او فرنگ بر بلاد اندلس غالب شده اكثر ولايات عبد الرّحمن اموى را نهب و غارت كرد و امية بن اسحاق در بلدهء شنترين بر عبد الرّحمن عاصى شده ميانهء ايشان محاربات بسيار واقع شد . آخر الأمر ، قائم لشكرها به نواحى روم و اندلس فرستاد و بر همه ظفر يافت . و ابو يزيد مخلد بن كنداد كه اصل او از بلدهء زناته بود و در بلدهء اباضيه نشو و نما يافته ، در زمان او خروج كرد و در اوايل با سودان و بربر مخالطه كردى و زهد و تقوى ورزيدى تا آنكه اكثر بربريان معتقد او شدند و چندگاه در بلدهء تاهرت معلمى مىكرد و خلايق را به امر معروف و نهى منكر دعوت مىنمود . او مردى كوتاه اعرج يعنى لنگ بود و اكثر اوقات صوف پوشيدى و بر خرى سوار شدى . القصّه ، چندان زهد و تقوى ورزيد كه جمعى كثير بر وى جمع شدند و او به زور ايشان بر بعضى بلاد مغرب استيلا يافت . در مذهب « 2 » او عفو و صلح نبود ، بلكه بر هركه ظفر يافتى در حال بكشتى . قائم چون از حال او خبر يافت يكى از امراى خود كه او را « بشرى » گفتندى ، با لشكرى انبوه به دفع او فرستاد . بعد از تلاقى فريقين ، جمعى كثير از متابعان ابو يزيد خارجى به قتل رسيدند و با او چهار صد سوار بماند . لشكريان بشرى شروع در تاراج كردند و ابو يزيد فرصت غنيمت دانسته بر ايشان حمله آورد . بشرى چون سپاهش متفرّق شده بود طاقت مقاومت نياورده بود روى به مدينهء تونس نهاد و ابو يزيد مظفّر و منصور به شهر باجه كه از كبار بلاد مغرب است ، درآمده اكثر اهل آن شهر را حتّى از زن و طفل به قتل رسانيد و شهر را بسوخت . بشرى در شهر تونس رفته بار ديگر مستعد جنگ شده با لشكرى آراسته خود را بر ابو يزيد زد . ابو يزيد بعد از كارزار بسيار روى به هزيمت نهاد و بشرى غنايم بسيار به دست آورده باز به شهر تونس درآمد . چون اين بشارت از بشرى به قائم رسيد بسيار شادمان و خوشحال گرديد و لشكرى ديگر به مدد بشرى فرستاد تا بر عقب ابو يزيد رفته او را مستأصل گرداند . القصّه ، نوبت ديگر باز ميانه جنگ واقع شد و پنج هزار نفر بربريان به قتل رسيد و چند امير ابو يزيد را دستگير كرده به مهديه پيش قائم فرستاد و ابو يزيد بعد از اين ، از مجموع بلاد خود

--> ( 1 ) . در متن گاه « القائم بالله » آمده است . همه‌جا به صورت « القائم بأمر الله » يكنواخت شد . - و . ( 2 ) . ابن أثير مىنويسد : « چون بزرگ شد با گروهى از « نكاريه » آميخت و مذهب آنها را آموخت و پذيرفت . » ؛ - الكامل ، ج 14 ، ص 140 . و عطاملك جوينى ( در جهانگشاه ، ص 160 ) ابو يزيد را سنّى مذهب مىداند كه اشتباه است ، مرحوم علّامه قزوينى در حواشى خود بر اين كتاب اشتباه او را تذكر داده است ؛ - جهانگشاى جوينى ، ص 358 .